35% ondernemers overweegt overdracht of verkoop binnen 5 jaar, maar meesten zijn slecht voorbereid

Kleinbedrijf index, 19 editie, februari 2026, is geheel gewijd aan het thema bedrijfsopvolging. Belangrijke uitkomst van het onderzoek: 35% ondernemers overweegt overdracht of verkoop binnen 5 jaar, maar meesten zijn slecht voorbereid.

Aanbevelingen

1. Start opnieuw met landelijke bewustzijnscampagnes rond bedrijfsoverdracht en -overname. Het ontbreekt in Nederland aan een jaarlijks terugkerende voorlichtingscampagne. Nederland was eens een voorbeeld in de EU voor het automatisch verspreiden van informatiepakketten aan alle ondernemers boven de 55 jaar. Tussen 2008 en 2011 werden door heel Nederland gratis bijeenkomsten georganiseerd door de Kamer van Koophandel met de Landelijke Themadag Bedrijfsoverdracht. In 2011 resulteerde dat in meer dan 5000 bezoekers. Het gehele event is wegbezuinigd en er is een commercieel event “De Nationale Overname Dag” voor teruggekomen. Bezoeker betalen hier 362 euro voor deelname op slechts één dag en één locatie in Nederland.
   Vlaanderen heeft het stokje overgenomen en organiseert sinds 2012 de “Week van de Bedrijfsoverdracht” in talrijke regio’s met duizenden bezoekers. Ook landen als Duitsland, Oostenrijk en Finland organiseren jaarlijks events. Nederland bungelt in de EU onderaan als het gaat om het actief ondersteunen van bedrijfsoverdrachten.
2. Het ontbreekt aan laagdrempelige advisering en persoonlijke ondersteuning. Advisering is prijzig voor kleine ondernemers, zeker voor hen die hun bedrijf voor minder dan €100K verkopen. Advieskosten van €20K tot €50K kunnen dan niet uit.
   Verlaag drempels door de inzet van vouchers voor de voorbereidingsfase of coaching bij een overdracht in de familie. Dit loopt tot en met het opstellen van een verkoopmemorandum, een initiële waardebepaling en/of een familiestatuut voor overdracht. Doe dat in samenwerking
   met gecertificeerde overnameadviseurs of familiecoaches. Deze methode is onderzocht en heeft op kleine schaal tot aantoonbaar goede resultaten geleid.
   Juist ook voor ondernemingen met lage marges, want die groep is bij kopers populair vanwege de lagere overnamesom.
3. Financiering voor bedrijfsovername kenmerken zich door een gemiddeld hoger risicoprofiel. Voor financiers kan een deel van dit hogere risico door de BMKB (Besluit Borgstellingskrediet Midden-en Kleinbedrijf) garantie verminderd worden. Een vereenvoudiging en verruiming van de BMKB draagt bij aan de financierbaarheid van bedrijfsovername financiering. Dit is een van de thema’s vanuit het Nationaal Convenant MKB financiering en we adviseren de overheid om de BMKB te vereenvoudigen en voldoende budget beschikbaar te maken om daarmee de financiering van bedrijfsovername te stimuleren.
4. Financiering van overdracht/verkoop is sinds jaar en dag complex, zeker als het gaat om kleinere transacties onder de 1 miljoen euro. Daarbij zijn vaak drie financierende partijen nodig die geld in brengen: de verkopende partij (verstrekt een lening aan de koper), de koper (brengt een deel van de aankoopsom in) en een financier/ investeerder (brengt doorgaans 50% - 70% van de aankoopsom in). Zorg voor eenvoudige (partiële) garantstellingen. Daarmee wordt de toegang vergroot en kunnen de rentes en kosten voor de financiering voor opvolgers en kopers omlaag.
5. Het moment van overdracht of verkoop is hét moment voor innovatie. Dit leidt in de jaren daarna tot betere bedrijfsresultaten. Stimuleer investeringen met de willekeurige investeringsaftrek, waarbij ondernemers versneld bepaalde investeringen kunnen aftrekken. Daarmee blijven bestaande bedrijven courant, maar kunnen opvolgers/kopers het bedrijf makkelijker vernieuwen. Prikkel ondernemers met fiscale (extra) aftrekmogelijkheden tot een hogere investeringsbereidheid. Fiscale regelingen worden vaker door kleine ondernemers gebruikt dan ingewikkelde subsidies.

Het ontbreekt aan laagdrempelige advisering en persoonlijke ondersteuning.

Bronvermelding:
Van Teeffelen, L. en Smit, M. (2026), KBI 19e editie, 35% ondernemers overweegt overdracht/verkoop binnen 5 jaar, maar meesten zijn slecht voorbereid, Qredits/HU/ONL.